دربارهٔ کنفرانس
این کنفرانس سهروزهٔ آنلاین، که در چارچوب برنامهٔ اولویتدار DFG با شمارهٔ 2176 «فلات ایران: تابآوری و یکپارچگی در جوامع پیشامدرن» برگزار میشود، به بررسی شیوههایی میپردازد که انسانها طی هزاران سال مناظر فلات ایران را شکل داده، دگرگون کرده و در آن زیستهاند. این برنامه بر دو چشمانداز مکمل استوار است:
- باستانشناسی منظر، که منظر را نه پسزمینهای منفعل، بلکه آرشیوی از کنشهای انسانی میبیند. این رویکرد الگوهای مکانی، زیرساختها، ردپاهای بومشناختی و بقایای مادی را بهعنوان نشانههایی درهمتنیده بررسی میکند که نشان میدهند جوامع چگونه خود را در ارتباط با محیط پیرامون سامان دادهاند.
- مناظر انسانساخت، که به فضاهایی اشاره دارد که اثر دست انسان در آنها مشهود است؛ چه از طریق مداخلات آگاهانهای همچون آبیاری، تراسبندی و معدنکاری، و چه از رهگذر پیامدهای ناخواستهای مانند فرسایش، جنگلزدایی یا دگرگونی خاک. این مناظر هم بازتاب سازگاریهای روزمرهاند و هم تجسم دگرگونیهای بلندمدت.
با گرد هم آوردن باستانشناسان و پژوهشگران رشتههای وابسته، این کنفرانس میکوشد پویایی پیچیدهٔ میان انسان و محیط زیست را بازشناسی کند؛ پویاییای که نه در قالب زنجیرهای ساده از علت و معلول، بلکه در قالب حلقههای بازخورد متقابل شکل گرفته است. با بهرهگیری از ابزارهای تحلیلی نوین همچون GIS، مدلسازی فضایی و سنجش از دور، هدف ما پیگیری ردپاهای مادی این فرایندها و فهم این است که جوامع چگونه کوشیدند زیستپذیری را در ارتفاعات ممکن سازند، منابع را بهرهبرداری و مدیریت کنند، و چگونه همین شیوهها بار دیگر مناظری را که به آنها وابسته بودند دگرگون کرده است.
فلات ایران با تنوع توپوگرافی، بومسامانههای شکننده و مرزهای سیاسی متغیر، بستری پربار برای چنین پژوهشهایی فراهم میآورد. در این سه روز، کنفرانس فرصتی خواهد بود برای بررسی اینکه چگونه دگرگونیهای عمدی و غیرعمدی در گذر زمان بر هم انباشته شده و به مناظر فرهنگیای انجامیدهاند که امروز با آنها مواجهیم. نشستها از طریق پلتفرم متنباز BigBlueButton پخش خواهد شد و فضاهایی اختصاصی برای ارائهها و گفتوگوهای گروهی در نظر گرفته شده است. این رویداد رایگان بوده و برای پژوهشگران، دانشجویان و تمامی علاقهمندان به پویاییهای بلندمدت تعامل انسان و محیط در فلات ایران آزاد است.
ما با گرمی از همهٔ شرکتکنندگان در این کارگاه آنلاین استقبال میکنیم و مشتاق سه روز گفتوگو و ارائههای علمی هستیم.
آصف نوروزی (دانشگاه روهر بوخوم) و زهره زهبرى (دانشگاه فیلیپس ماربورگ)، برگزارشده در چارچوب برنامهٔ اولویتدار DFG با شمارهٔ SPP 2176.